Yaşlının kataraktı yolda görmesini engelliyorsa göz bölümünde değerlendirme yaptırıp ameliyat olun; iki gözde de varsa ikinci gözü çok geciktirmeyin

Maliyet

Önce yaşlınızı göz bölümüne götürüp bir kez muayene ettirin; ameliyat gerekip gerekmediğine doktor karar verir. Bir göze bir ameliyat; birçok hastanede günübirlik yapılır, aynı gün eve dönülebilir. İki gözde de katarakt varsa iki ayrı ameliyat yapılır. Ödeyeceğiniz miktar, göze yerleştirilecek yapay göz merceğinin türüne ve bölgenizdeki sağlık sigortası (医保) uygulamasına bağlıdır; ameliyat öncesi netleştirin.

Ne kazanırsınız

306 kişilik, 70 yaş üstü ve kataraktı olan kadınlar üzerinde randomize bir deney. Yarısı yaklaşık 4 hafta içinde ilk gözün ameliyatını oldu, diğer yarısı olağan biçimde 12 ay bekledi. Bir yılda, hemen ameliyat olanların düşme sayısı yaklaşık %34 azdı. Düşme oranı oranı (rate ratio) 0,66; %95 güven aralığı 0,45–0,96. En az bir kez düşenlerin oranı ameliyat grubunda %49, bekleyen grupta %45; azalma yoktu. İki kez ve üzeri düşenlerde ameliyat grubunda %18, bekleyenlerde %25. Ameliyat grubunda 4 kişi kırık yaşadı (%3), bekleyen grupta 12 kişi (%8). Cochrane derlemesi bu denemeyi aldı; sonuç: kadınlarda ilk gözün ameliyatı düşme sayısını azaltıyor, ikinci gözün ameliyatı ise azaltmıyor. İkinci göz için 70 yaş üstü 239 kadınla yapılan randomize deneyde, ameliyat grubunda düşme oranı %32 düşüktü; ama bu fark tesadüf olabilir (düşme oranı oranı 0,68; %95 güven aralığı 0,39–1,19). ABD sağlık sigortasının %5 örnekleminde, 2002–2009 yıllarında 65 yaş üstü 1.113.640 katarakt hastası vardı. Bu çalışma yalnızca kayıt takibidir; karşılaştırma grubu yok. Ameliyat olanların bir yıl içinde kalça kırığı olasılığı yaklaşık %16 düşük (OR 0,84; %95 güven aralığı 0,81–0,87). Mutlak fark 0,20 yüzde puan; yani her 1.000 kişide yaklaşık 2 vaka daha az.

Notlar

Tartışmalı: iki randomize deney birlikte hesaplandığında, düşen kişi sayısında belirgin bir azalma yok (OR 0,81; %95 güven aralığı 0,55–1,17). Batı Avustralya'nın tüm nüfusunu kapsayan hastane kayıtlarında, ilk gözün ameliyatından sonraki bir yıl içinde düşme nedeniyle yatış %27 daha fazla. İki ameliyat arasındaki dönemde bu tür yatışlar, ameliyat öncesine göre 2,14 kat. Bu tür öncesi-sonrası karşılaştırmalarda ameliyatın etkisi ile yaşlanmanın etkisi birbirinden ayrılamaz. Başka bir Avustralya izleme çalışmasında ise ikinci gözün ameliyatından sonra düşme sayısı en çok azalmış. Bu yüzden iki gözde de katarakt varsa ikinci gözü çok geciktirmeyin. İki ameliyat arasındaki dönemde yürürken ve merdiven inip çıkarken ekstra dikkatli olun. Cochrane, yaşlıların görme sorunlarını ele alan bir denemeyi de almıştı; orada düşme sayısı yaklaşık %57 daha fazlaydı. Ameliyat görmeyi düzeltir; düşmeyi önlemek için yine §1.13 (denge ve bacak kuvveti) gerekir. Kemiğin düşmeye dayanıklılığı için bkz. §1.39 (kemik yoğunluğu ölçümü) ve §1.40 (osteoporoz saptanırsa ilaç kullanın). Çin Ulusal Göz Sağlığı Planı, katarakt görme ameliyatının ilçe düzeyinde yaygın yapıldığını ve büyük şehirlerdeki hastanelere gitmenin şart olmadığını belirtiyor. Bu bilginin asıl yararlanacak kişileri anne-babanız ile büyükanne ve büyükbabanızdır.

Kanıt düzeyi

B : Araştırmayla desteklenen ama kesin rakamı olmayan ya da küçük veya tek çalışmalara dayanan.

Kaynaklar

1. Harwood RH, Foss AJ, Osborn F, Gregson RM, Zaman A, Masud T (2005). Falls and health status in elderly women following first eye cataract surgery: a randomised controlled trial. British Journal of Ophthalmology, 89(1), 53-59. https://doi.org/10.1136/bjo.2004.049478
2. Foss AJ, Harwood RH, Osborn F, Gregson RM, Zaman A, Masud T (2006). Falls and health status in elderly women following second eye cataract surgery: a randomised controlled trial. Age and Ageing, 35(1), 66-71. https://doi.org/10.1093/ageing/afj005
3. Gillespie LD, Robertson MC, Gillespie WJ, et al. (2012). Interventions for preventing falls in older people living in the community. Cochrane Database of Systematic Reviews, 9, CD007146. https://doi.org/10.1002/14651858.CD007146.pub3
4. Tseng VL, Yu F, Lum F, Coleman AL (2012). Risk of fractures following cataract surgery in Medicare beneficiaries. JAMA, 308(5), 493-501. https://doi.org/10.1001/jama.2012.9014
5. Desapriya E, Subzwari S, Scime-Beltrano G, et al. (2010). Vision improvement and reduction in falls after expedited cataract surgery: systematic review and metaanalysis. Journal of Cataract and Refractive Surgery, 36(1), 13-19. https://doi.org/10.1016/j.jcrs.2009.07.032
6. Meuleners LB, Lee AH, Ng JQ, Morlet N, Fraser ML (2012). First eye cataract surgery and hospitalization from injuries due to a fall: a population-based study. Journal of the American Geriatrics Society, 60(9), 1730-1733. https://doi.org/10.1111/j.1532-5415.2012.04098.x
7. Meuleners LB, Fraser ML, Ng J, Morlet N (2014). The impact of first- and second-eye cataract surgery on injurious falls that require hospitalisation: a whole-population study. Age and Ageing, 43(3), 341-346. https://doi.org/10.1093/ageing/aft177
8. Keay L, Ho KC, Rogers K, et al. (2022). The incidence of falls after first and second eye cataract surgery: a longitudinal cohort study. Medical Journal of Australia, 217(2), 94-99. https://doi.org/10.5694/mja2.51611
9. 国家卫生健康委 (2022). 「十四五」全国眼健康规划（2021-2025年）. https://www.gov.cn/zhengce/zhengceku/2022-01/17/content_5668951.htm

Çince asıl metinden çevrilmiştir. Asıl kitap, bölüm 17, öneri 9. İçerik güncelliğini yitirmiş olabilir ve kurallar yerden yere değişir. Bir işlem, tedavi ya da dava söz konusuysa resmî kurumun, doktorun veya avukatın söylediğine uyun. Sorumluluk reddi