Yakınınızı kaybettiğiniz ilk birkaç gün yalnız kalmayın; kalp, tansiyon ya da şeker hastalığınız varsa ilaçlarınızı aksatmadan alın; göğsünüzde baskı ve ağrı varsa hemen 120 (Çin'deki acil sağlık hattı) numarasını arayın

En çok değen
Kanıt A
Yaşam yılı
Ücretsiz
Birkaç dakika
İrade gerekmez

Şu anda kendinize zarar vermeyi düşünüyorsanız hemen 112’yi arayın ya da güvendiğiniz biriyle konuşun.

Kısaca

Yakınınızı kaybettiğiniz ilk günde kalp krizi geçirme olasılığı, normal zamandakinin 21,1 katıdır; sonraki günlerde her gün biraz daha azalır. 60 ila 89 yaş arasında eşini kaybedenlerde, kayıptan sonraki 30 gün içinde kalp krizi ya da felç oranı yaklaşık iki katına çıkar; bir ay sonra bu oran geri iner. Kalp-damar hastalığı olanlar bu günlerde ilaçlarını kesmesin. Göğsünüz baskı altında ağrıyorsa, nefes almakta zorlanıyorsanız ya da vücudunuzun bir yanındaki el ve ayaklarda güç kaybı varsa hemen 120 (Çin'deki acil sağlık hattı) numarasını arayın.

Maliyet: Bedava. Bu birkaç gün yalnız kalmayın; ilaçlarınızı aksatmayın.
Ne kazanırsınız: 1.985 akut kalp krizi hastası, her birinin hastalanmadan önceki farklı zaman dilimleri kendi içinde karşılaştırıldı. Bunların 270'i (%13,6) hastalanmadan önceki 6 ay içinde önemli bir yakınını kaybetmişti; 19 kişi ise kalp krizinden 1 gün önce kaybetmişti. Önemli bir yakını öldükten sonraki 24 saat içinde akut kalp krizi oranı 21,1 kat arttı (%95 güven aralığı 13,1 ila 34,1; gerçek kat sayısı kabaca 13 ile 34 arasında). Bu artış sonraki günlerde her gün azaldı. Somut sayıyla: on yıllık kalp krizi riski %5 olan 1.394 kişide 1 kişi, yeni kaybettiği yakını yüzünden fazladan kalp krizi geçirecek; riski %20 olan 320 kişide 1 kişi fazladan kalp krizi geçirecek demek. Başka bir İngiltere çalışması, 60 ila 89 yaş arasında eşini kaybeden 30.447 kişiyi, koşulları benzer 83.588 kişilik bir kontrol grubuyla karşılaştırdı. Eşini kaybettikten sonraki 30 gün içinde kalp krizi ya da felç geçirenler, dul kalanlarda 50 kişi (%0,16), kontrol grubunda 67 kişi (%0,08) idi. IRR 2,20 (1,52 ila 3,15); yani olayın olma olasılığı kontrol grubunun yaklaşık 2,2 katı. Bunun kalp krizi kısmı 2,14 (1,20 ila 3,81), yaklaşık 2,1 kat; felç kısmı 2,40 (1,22 ila 4,71), yaklaşık 2,4 kat. 30 günden sonra bu artış zayıfladı. 90 gün içinde iki hastalık türü daha görüldü. Biri, kalp krizi olmayan akut koroner sendrom (kalp kasına giden kanın aniden yetersiz kaldığı, ama kalp krizine varmayan durum): IRR 2,20 (1,12 ila 4,29). Diğeri akciğer embolisi (akciğerdeki bir kan damarının pıhtıyla tıkanması): IRR 2,37 (1,18 ila 4,75).
Notlar: İlaç kutusunu birine teslim edin, hatırlamaya güvenmeyin. Bu günlerde uzun yola çıkmayın. Alkolle dayanmaya çalışmayın; alkolün bedeli için bkz. §2. Kalp krizi ve felcin nasıl anlaşılacağı ve nasıl ambulans çağrılacağı için bkz. §13. İki çalışma da geriye dönük nüfus verilerine dayanıyor; içinde kaçının zaten hastalanacak olduğu ayırt edilemiyor. Ama iki çalışma da aynı yönü ve aynı zaman aralığını gösteriyor. İlaç kutusunu emanet edebileceği kimsesi olmayan ve bu günleri evde tek başına geçirecek olanlar için bkz. §29.6.
Kanıt düzeyi: A : Meta-analizlerden, büyük kohort çalışmalarından ya da randomize denemelerden kesin rakamlar; yasa ve politikalarda resmî metin.
Kaynaklar: Mostofsky E, et al. (2012). Risk of acute myocardial infarction after the death of a significant person in one's life: the Determinants of Myocardial Infarction Onset Study. Circulation. https://doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.111.061770
Carey IM, et al. (2014). Increased risk of acute cardiovascular events after partner bereavement: a matched cohort study. JAMA Internal Medicine. https://doi.org/10.1001/jamainternmed.2013.14558

Çince asıl metinden çevrilmiştir. Asıl kitap, bölüm 29, öneri 1. İçerik güncelliğini yitirmiş olabilir ve kurallar yerden yere değişir. Bir işlem, tedavi ya da dava söz konusuysa resmî kurumun, doktorun veya avukatın söylediğine uyun. Sorumluluk reddi